Inzichten onderzoek 2025
Eigenaren van monumenten gaven weer mooie inzichten in 2025. Het is de 6de meting op rij, waardoor we een goed beeld krijgen over de ontwikkelingen sinds de start van de monitor in 2020. De belangrijkste uitkomsten op een rij:
- Verduurzaming is onder monumenteigenaren inmiddels breed ingeburgerd: 96% heeft maatregelen getroffen en 80% blijft geïnteresseerd in verdere verduurzaming. De belangrijkste motieven zijn lagere energiekosten en meer wooncomfort. Ook het belang van waardevermeerdering van het monument neemt toe. Isolatie, zonnepanelen en (hybride) warmtepompen worden steeds vaker toegepast. Ondanks deze ontwikkelingen ervaart een meerderheid van de respondenten nog comfortproblemen door kou en onvoldoende isolatie. Verduurzaming vindt ook steeds vaker plaats buiten natuurlijke investeringsmomenten, wat wijst op een meer bewuste en zelfstandige keuze.
- Monumenteigenaren zijn overwegend tevreden over verduurzamingsmaatregelen, vooral over isolatie en duurzame energievoorzieningen. De gerealiseerde energiebesparing voldoet steeds vaker aan of overtreft de verwachtingen. Dit hangt mogelijk samen met een beter inzicht in de verwachte besparingen vooraf.
- Bijna de helft van de monumenteigenaren wint advies in bij verduurzaming. In tegenstelling tot eerdere metingen, is er in 2025 nog nauwelijks verschil in kennis van de verwachte energiebesparing tussen eigenaren die wel en geen advies hebben ingewonnen. Dit wijst erop dat informatie over verduurzaming steeds toegankelijker wordt.
- Ondanks de hoge interesse in het nemen van verduurzamingsmaatregelen, blijkt uit de monitor verduurzaming in 2025 dat de bereidheid door monumenteigenaren om de komende drie jaar te verduurzamen, afneemt. 73% van de monumenteigenaren overweegt de komende jaren nog te maatregelen te nemen. De dalende trend komt mogelijk doordat veel eigenaren de afgelopen jaren al hebben geïnvesteerd in verduurzaming. Lagere energiekosten en meer wooncomfort blijven de belangrijkste motieven. Ook het belang van een hogere woningwaarde van de woning neemt voor de komende jaren verder toe.
- Eigenaren geven aan dat informatie steeds makkelijker en voldoende beschikbaar is om hun monument te verduurzamen. Toch blijkt er grote behoefte aan juiste en betrouwbare informatie. Vragen die leven zijn: welke duurzaamheidsmaatregelen zijn er mogelijk? Welke regelingen en subsidies zijn er voor mijn monument? Waar kan ik deze informatie vinden? Hoe kan ik een DUMO-advies vinden om vooraf goed inzicht in de besparingsprognose te krijgen? Platformen als Monumenten.nl, de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en het Restauratiefonds zijn belangrijke informatiebronnen.
Dit zijn heldere conclusies en vragen waarmee we als organisaties achter de Routekaart mee aan de slag gaan om eigenaren verder te ondersteunen. Wij hopen dat eigenaren ook in 2026 laten weten wat ze nodig hebben om stappen te zetten.
